Componenten Inkoop
Tekorten & Vertragingen Vermijden
Componenttekorten kosten de elektronica-industrie jaarlijks meer dan €100 miljard. Ontdek 8 bewezen strategieën om uw productie draaiende te houden — ook in een onzekere markt.
Hommer Zhao
Oprichter PCB Assemblage | 15+ jaar ervaring in PCB productie
Als oprichter van WellPCB koop ik dagelijks componenten in voor honderden klanten in Europa. In deze gids deel ik de strategieën die wij gebruiken om tekorten te voorkomen en levertijden kort te houden — ook bij schaarste.
U hebt uw PCB-ontwerp afgerond, de Gerber-bestanden zijn klaar, en dan komt het bericht: "Component X is niet leverbaar, levertijd 26 weken." Voor veel engineers en inkopers is dit een terugkerend nachtmerrie-scenario. In 2026 zijn componenttekorten nog steeds een realiteit — maar met de juiste aanpak zijn ze te vermijden.
In dit artikel ontdekt u waarom tekorten aanhouden, welke risico's u loopt bij slechte inkoop, en welke 8 concrete strategieën u vandaag kunt toepassen om uw productie te beschermen. Of u nu een prototype bouwt of een serieproductie plant.
1. Waarom Zijn Er Nog Steeds Tekorten in 2026?
De grote chiptekorten van 2020–2023 zijn grotendeels voorbij, maar de elektronica supply chain blijft kwetsbaar. Drie structurele factoren zorgen ervoor dat tekorten een blijvend risico zijn.
AI-Explosie
AI-chips genereerden meer dan $125 miljard omzet in 2024 — ruim 20% van alle chipverkopen wereldwijd. Deze ongekende vraag verstoort de capaciteit voor andere componenten.
Geopolitieke Spanning
Exportbeperkingen tussen de VS en China, de CHIPS Act en de EU Chips Act verschuiven productiecapaciteit. Nieuwe fabrieken bouwen kost 3-5 jaar.
Cyclische Markt
De halfgeleiderindustrie is cyclisch. Na overcapaciteit volgt altijd een periode van schaarste. In 2026 zien we herstel in automotive en industriële segmenten.
$125B+
AI-chip omzet 2024
+25%
Namaakcomponenten (ERAI 2024)
26-52w
Levertijd automotive MCU's
€100B+
Jaarlijks verlies door tekorten
Praktijkervaring: tekorten zijn voorspelbaar
De meeste componenttekorten zijn geen verrassing. Wie zijn BOM actief monitort en 2-3 alternatieven per kritisch component voorbereidt, wordt zelden verrast. Het probleem zit meestal niet bij de markt, maar bij gebrek aan voorbereiding.
— Hommer Zhao, PCB Assemblage
2. De 5 Grootste Risico's bij Componentinkoop
Slechte componentinkoop leidt niet alleen tot vertraging — het kan uw hele project in gevaar brengen. Dit zijn de vijf risico's die wij het vaakst tegenkomen bij nieuwe klanten.
Namaakcomponenten (Counterfeits)
In 2024 registreerde het ERAI 1.055 meldingen van vermoedelijke namaakonderdelen — een stijging van 25% ten opzichte van 2023. Analoge IC's vormen 32% van de meldingen, geheugen-IC's 14%. Namaakcomponenten kunnen leiden tot velduitval, veiligheidsrisico's en productrecalls.
Onverwachte End-of-Life (EOL)
Fabrikanten stoppen regelmatig met productie van componenten. Zonder actieve lifecycle-monitoring wordt u verrast door een EOL-melding wanneer u al in serieproductie bent.
Lange & Onvoorspelbare Levertijden
Levertijden van 26-52 weken voor automotive microcontrollers en 16-30 weken voor bepaalde MLCC-specificaties zijn in 2026 niet ongebruikelijk. Eén ontbrekend component kan uw hele productie stilleggen.
Prijsvolatiliteit
Bij schaarste kunnen componentprijzen 3-10x stijgen op de open markt. Zonder vastgelegde prijsafspraken met uw leverancier loopt uw projectbudget snel uit de hand.
Compliance-Problemen (RoHS/REACH)
Componenten uit ongeautoriseerde kanalen voldoen niet altijd aan EU RoHS- en REACH-vereisten. Non-compliance kan leiden tot boetes en een importverbod.
Let op: de kosten van 1 week vertraging
Een productiestilstand door een ontbrekend component kost gemiddeld €5.000–€50.000 per week aan directe kosten (opslag, arbeid, gederfde omzet). Voor automotive-projecten kan dit oplopen tot €100.000+ per dag aan boetes van de OEM.
3. 8 Strategieën tegen Tekorten & Vertragingen
Deze acht strategieën vormen samen een robuust framework voor componentinkoop. U hoeft ze niet allemaal tegelijk te implementeren — begin met de eerste drie voor het grootste directe effect.
1Multi-Source BOM: Altijd Alternatieven
Neem voor elk kritisch component minimaal 2-3 pin-compatible alternatieven op in uw BOM. Moderne ontwerpsoftware zoals Altium en KiCad ondersteunen dit met "alternate parts" functionaliteit.
Voorbeeld multi-source BOM:
| Positie | Primair | Alternatief 1 | Alternatief 2 |
|---|---|---|---|
| LDO 3.3V | AMS1117-3.3 (AMS) | LM1117-3.3 (TI) | AP2112K-3.3 (Diodes Inc) |
| MCU | STM32F103 (ST) | GD32F103 (GigaDevice) | APM32F103 (Geehy) |
| 100nF MLCC | GRM155 (Murata) | CL05B104 (Samsung) | CC0402 (Yageo) |
2Dual-Footprint Ontwerp
Ontwerp uw PCB-layout met dual-footprint pads waar mogelijk. Een dual-footprint design ondersteunt meerdere package-formaten op dezelfde positie. Zo verdubbelt u het aantal mogelijke componenten zonder uw board groter te maken.
Praktijkvoorbeeld
Een X2SON-package past binnen een SOT-23 footprint. Door beide pads op te nemen ondersteunt uw ontwerp 6 verschillende LDO's in plaats van 1, wat uw supply chain risico drastisch verlaagt.
3Levertijden Monitoren met Tools
Gebruik real-time monitoring tools om levertijden en beschikbaarheid te volgen:
Octopart
Vergelijk prijzen en voorraad bij 40+ distributeurs tegelijk. Gratis API beschikbaar.
SiliconExpert
Lifecycle-status, EOL-waarschuwingen en risicoscores per component.
Findchips
Real-time voorraadniveaus en historische prijstrends.
4Strategische Veiligheidsvoorraad
Houd voor kritische componenten (lange levertijd, single-source) een buffervoorraad aan voor 2-4 productieruns. Dit kost opslagruimte, maar voorkomt de veel hogere kosten van productiestilstand. Bereken de optimale voorraad op basis van uw assemblagekosten en verwachte levertijden.
5Werk met Geautoriseerde Distributeurs
Koop uitsluitend via geautoriseerde kanalen: Mouser, Digi-Key, Farnell, Arrow, Avnet. Zij garanderen authenticiteit, traceerbaarheid en compliance met kwaliteitscertificeringen. De open markt (brokers) is alleen een optie als laatste redmiddel, en dan alleen met uitgebreide ingangscontrole.
6Langetermijn Leveranciersrelaties Opbouwen
Een vaste assemblagepartner met sterke leveranciersrelaties krijgt voorrang bij toewijzing (allocation) tijdens tekorten. Fabrikanten prioriteren klanten met consistente ordervolumes boven incidentele kopers.
7Vroegtijdig Bestellen (Forward Buying)
Plaats orders voor kritische componenten 3-6 maanden voor de geplande productiedatum. Dit geeft u een buffer bij onverwachte levertijdverlengingen en vaak ook betere prijzen. Combineer dit met uw offerte-checklist voor een compleet inkoopplan.
8Kies een Turnkey Assemblage-Partner
Een turnkey assemblagepartner neemt de volledige componentinkoop over. Met jarenlange relaties bij distributeurs, volumekortingen en professioneel voorraadbeheer is dit voor de meeste bedrijven de meest effectieve manier om tekorten te voorkomen.
De gouden regel van componentinkoop
Onze klanten die het minst last hebben van tekorten, zijn degenen die hun BOM al in de ontwerpfase optimaliseren. Een multi-source BOM met 2-3 alternatieven per kritisch component verkleint het risico op vertraging met meer dan 70%. Dat is de investering meer dan waard.
— Hommer Zhao, PCB Assemblage
4. BOM-Optimalisatie: Ontwerp voor Beschikbaarheid
De beste bescherming tegen tekorten begint bij het ontwerp. Een "Design for Supply Chain" aanpak maakt uw product weerbaar tegen verstoringen. Hier zijn de belangrijkste regels:
Wel Doen
- Gebruik standaard package-formaten (0402, 0603, 0805, SOIC, QFP)
- Kies componenten van meerdere fabrikanten (multi-source)
- Controleer lifecycle-status voor selectie (vermijd NRND/EOL)
- Standaardiseer waarden (bijv. gebruik 10k en 100k i.p.v. 12k en 82k)
- Neem MPN, fabrikant én alternatieven op in uw BOM
Niet Doen
- Single-source componenten gebruiken zonder alternatief
- Obscure of zeldzame packages selecteren (bijv. exotische QFN-varianten)
- Componenten kiezen met levertijden >20 weken als standaard
- Automotive-grade specificeren waar commercial-grade volstaat
- BOM zonder MPN's of met "of gelijkwaardig" sturen naar fabrikant
Tip: BOM Health Check
Stuur uw BOM naar uw assemblagepartner vóór het definitieve ontwerp. Een goede partner (zoals wij) voert een gratis BOM-check uit en waarschuwt u voor componenten met risico op tekorten, EOL-status of lange levertijden. Lees meer over het voorbereiden van uw documenten in onze PCB offerte checklist.
5. Turnkey Partner vs Zelf Inkopen: Vergelijking
Moet u componenten zelf inkopen of uitbesteden aan een turnkey partner? Hier is een eerlijke vergelijking:
| Criterium | Zelf Inkopen | Turnkey Partner |
|---|---|---|
| Componentprijs | Retailprijs (kleine volumes) | Volumekorting (tot -30%) |
| Verborgen kosten | 15-25% extra (opslag, inspectie, restvoorraad) | Inbegrepen in stuksprijs |
| Levertijd | U wacht zelf op elk component | Partner heeft voorraad of bestelt parallel |
| Namaakrisico | Uw verantwoordelijkheid | Partner controleert + garandeert |
| MOQ-problemen | U koopt vaak te veel (restvoorraad) | Partner combineert bestellingen |
| Alternatievenmanagement | U zoekt zelf vervangers | Partner stelt alternatieven voor |
| Geschikt voor | Experts met eigen inkoopteam | MKB, startups, bedrijven zonder inkoopteam |
Eerlijk advies over turnkey
Zelf inkopen kan goedkoper zijn als u een groot inkoopteam hebt met directe fabrikantcontracten. Maar voor 90% van onze klanten — van startups tot middelgrote bedrijven — is turnkey assemblage voordeliger. Wij kopen dagelijks bij Mouser, Digi-Key en LCSC in, met volumes die individuele klanten niet bereiken. Dat scheelt 15-30% op componentkosten.
— Hommer Zhao, PCB Assemblage
6. Betrouwbare Leveranciers Kiezen: Checklist
Of u nu direct bij een distributeur koopt of een turnkey partner kiest, gebruik deze checklist om betrouwbare leveranciers te selecteren.
Leveranciers-Evaluatie Checklist
Geautoriseerde distributeur of directe fabrikantrelatie
Vermindert namaakrisico tot vrijwel nul
ISO 9001 gecertificeerd
Basis kwaliteitsmanagementsysteem
Traceerbaarheid (lot tracking, CoC)
Essentieel voor automotive (IATF 16949) en medisch (ISO 13485)
Moisture Sensitivity Level (MSL) beheer
Correcte opslag en handling van vochtgevoelige componenten
RoHS/REACH compliance garantie
Verplicht voor de EU-markt
Transparante levertijd-communicatie
Wekelijkse updates bij orders met lange levertijd
Ingangscontrole (X-ray, decap, XRF-analyse)
Vooral belangrijk bij open-market aankopen
Proactief alternatievenvoorstel bij tekorten
Partner die meedenkt i.p.v. alleen "niet leverbaar" meldt
Onze aanpak bij WellPCB
Wij doorlopen deze checklist voor élke componentorder. Als turnkey partner kopen wij uitsluitend via Mouser, Digi-Key, LCSC en directe fabrikantkanalen. Elk component wordt bij ontvangst gecontroleerd op authenticiteit en compliance. Zie onze certificeringspagina voor meer over onze kwaliteitsstandaarden.
7. Veelgestelde Vragen
Hoe lang duren componenttekorten gemiddeld?
Standaard passieve componenten normaliseren doorgaans binnen 3-6 maanden. Gespecialiseerde IC's en microcontrollers kunnen 12-18 maanden schaars blijven. Levertijden van 26-52 weken zijn bij sommige chipfamilies normaal. Monitor actuele levertijden via Octopart.
Wat is het verschil tussen geautoriseerde en niet-geautoriseerde distributeurs?
Geautoriseerde distributeurs (Mouser, Digi-Key, Farnell) kopen rechtstreeks bij de fabrikant en garanderen authenticiteit. Niet-geautoriseerde brokers kopen overschotten op met een hoger risico op namaak — in 2024 meldde ERAI een stijging van 25% in namaakonderdelen.
Hoe bescherm ik mij tegen namaakcomponenten?
Koop via geautoriseerde kanalen, eis certificaten van herkomst (CoC), implementeer ingangscontrole met visuele inspectie en X-ray, en werk samen met een turnkey partner met ISO- en IPC-certificeringen.
Hoeveel alternatieven moet ik per BOM-positie opnemen?
Minimaal 2-3 goedgekeurde alternatieven per kritisch component (MCU's, power IC's, connectoren). Voor passieve componenten volstaat 1 alternatief van een andere fabrikant. Dit verlaagt het risico op productiestilstand met meer dan 70%.
Wat kost turnkey versus zelf inkopen?
Zelf inkopen lijkt goedkoper, maar verborgen kosten (opslag, inspectie, veroudering, restvoorraad) bedragen 15-25% extra. Een turnkey partner biedt volumekortingen en neemt het voorraadrisico over. Lees onze kostengids 2026 voor een volledige prijsvergelijking.
Welke componenten hebben de langste levertijden in 2026?
Automotive-grade microcontrollers (26-52 weken), analoge en power management IC's (20-40 weken), MLCC condensatoren in bepaalde specificaties (16-30 weken) en gespecialiseerde connectoren (12-26 weken). AI-gerelateerde chips zoals GPU's kennen extreme vraag.
8. Bronnen & Referenties
- 1.ERAI — Electronics Reseller Association International — Counterfeit component reporting (2024 jaarrapport: 1.055 meldingen, +25% YoY)
- 2.Jabil — How to Survive Component Shortages — Supply chain strategieën en best practices
- 3.EDN — Reducing Supply Chain Risk with Dual-Footprint Devices — Dual-footprint ontwerpstrategie
- 4.Europese Commissie — RoHS Directive — EU-wetgeving voor gevaarlijke stoffen in elektronica
- 5.Simcona Electronics — Component Shortage Survival Plan 2025 — Praktische overlevingsstrategieën