

Hommer Zhao
Oprichter PCB Assemblage | 15+ jaar ervaring in PCB productie
Ik schrijf dit voor technische inkopers, hardware engineers en NPI-managers die van budgetprijs naar bindende serieofferte gaan. In die koopfase is ontbrekende data vaak duurder dan een iets hogere stuksprijs.
"Als een ontwerpteam in de eerste review al IPC-2221, een procesmarge van 20% en minimaal 3 kritische DFM-punten vastlegt, zien wij de first-pass yield doorgaans direct boven 98% uitkomen."
Hommer Zhao, Founder & CEO, PCB Assemblage
Voor een snelle vervolgstap zijn onze gidsen over DFM-checks, PCB testen en IPC-kwaliteitsklassen de meest gebruikte referenties in onze offertefase.
De case: 600.000 boards zonder vrijgavepakket
Een high-volume elektronica-OEM vroeg een PCB quote aan voor een Cat6a PCB programma met 600,000 units per year en CIF zeehaven (Sea transport). De commerciële richting was duidelijk, maar het interne releaseproces van de klant gaf de noodzakelijke Gerber files niet vrij. Ons team volgde meerdere keren op, maar zonder technische data kon de offerte niet worden afgerond.
Die case is geen verhaal over trage sales. Het is een engineering-control probleem. Een leverancier kan zonder Gerber of ODB++ geen panelisatie, boorbeeld, finish, koperverdeling, elektrische test en tooling betrouwbaar bepalen. Bij prototypevolumes is een prijsindicatie soms genoeg om het gesprek te starten. Bij honderdduizenden boards per jaar wordt een indicatie zonder data een contractueel risico.
Deze gids gebruikt die misgelopen quote als startpunt. De objective is concreet: geef inkopers en engineers een data gate waarmee zij kunnen bepalen wanneer een PCB RFQ klaar is voor prijsfinalisatie, wanneer hij alleen als budgetscan mag gelden en wanneer hij terug moet naar engineering.
units per year als jaarvolume
producttype uit de aanvraag
Sea transport als logistieke randvoorwaarde
Bij volumes boven 100.000 PCBA's per jaar geef ik geen finale prijs vrij zonder Gerber of ODB++, BOM-revisie, IPC-A-610 klasse en testscope. Zonder die vier velden prijst u aannames, geen productie.
— Hommer Zhao, Oprichter & Technisch Expert
Wat is een PCB RFQ data gate?
Een PCB RFQ data gate is een formele controle vóór prijsfinalisatie waarin engineering, inkoop en productie bevestigen dat het offertepakket maakbaar, testbaar en logistiek compleet is. Het is geen extra formulier voor bureaucratie. Het is de grens tussen een budgetprijs en een build-ready offerte.
Een Gerber file is een productiegegevensbestand dat koperlagen, soldermask, silkscreen en boorinformatie beschrijft voor PCB-fabricage. Publieke achtergrond over het Gerber format laat zien waarom dit bestand meer is dan een plaatje van de layout. Zonder die laagdata kan de fabriek niet bepalen of een Cat6a board standaardproces of speciale impedantiecontrole nodig heeft.
Een BOM is een stuklijst met fabrikant-partnummers, aantallen, revisies en approved alternates. Een centroid file is de pick-and-place dataset met XY-positie, rotatie en zijde per SMT-component. Samen bepalen deze bestanden of SMD PCB assemblage, AOI-programmering en materiaalreservering op dezelfde revisie werken.
De data-gate regel
Als een ontbrekend veld prijs, yield, testtijd, tooling, verpakking of levertijd kan veranderen, hoort dat veld vóór PO-vrijgave in de RFQ. Alles wat later komt, is geen detail maar een wijziging.
Minimale data voor high-volume PCB offertes
Een high-volume PCB offerte moet minimaal acht datasets bevatten: Gerber of ODB++, BOM, pick-and-place file, assembly drawing, acceptatieklasse, testscope, jaarvolume en logistieke condities. Voor een eenvoudige 2-laags board klinkt dat zwaar. Bij 600.000 stuks per jaar bepaalt elk van die velden echter of prijs en planning realistisch zijn.
De algemene PCB offerte checklist helpt bij eerste aanvragen. De data gate in dit artikel gaat een stap verder: elk document krijgt een go/no-go betekenis. Een BOM zonder MPN is oranje. Een Gerberpakket zonder drill file is rood. Een jaarvolume zonder forecast per kwartaal is oranje, omdat voorraad en productiecapaciteit dan niet te plannen zijn.
| Dataset | Waarom nodig | Rood signaal | Vrijgavecriterium |
|---|---|---|---|
| Gerber/ODB++ | Boardlagen, boorbeeld, finish, panelisatie | Geen production files | Zelfde revisie als assembly drawing |
| BOM + AVL | Componentprijs, alternatieven, MSL, lifecycle | MPN ontbreekt | 100% kritieke MPNs met fabrikantnaam |
| Centroid | Pick-and-place, AOI, polariteit | XY-data of rotatie ontbreekt | Alle SMT-posities met zijde en rotatie |
| Assembly drawing | Polariteit, coating, labels, testpunten | Geen IPC-klasse of notes | IPC-A-610 klasse en revisie zichtbaar |
| Testscope | ICT, flying probe, functionele test, logging | Alleen “test required” | Dekking, fixture en acceptatiecriteria vast |
| Logistiek | Incoterm, batchgrootte, verpakking, landingskosten | Alleen gewenste leverdatum | Incoterm, bestemming en split plan vast |
De tabel voorkomt appels-met-perenvergelijking. Een leverancier die zonder testscope prijst, lijkt goedkoper dan een leverancier die fixturetijd, programming, AOI en hertest wel meeneemt. Bij flying probe test of ICT kan dat verschil per batch direct zichtbaar worden in leadtime.
Welke IPC- en kwaliteitsnormen horen in de RFQ?
Een RFQ moet de relevante standaarden bij naam en nummer noemen. Voor PCBA-acceptatie gebruiken wij vaak IPC-A-610 Class 2 of Class 3. Voor soldeerproces en workmanship hoort IPC-J-STD-001 in het pakket. Voor basisontwerpregels en productiecommunicatie verwijzen teams vaak naar IPC-2221, IPC-2581 of Gerber X2.
De organisatie IPC ontwikkelt veel gebruikte elektronica-assemblagestandaarden. Link niet alleen naar een standaard in een losse mail. Zet de acceptatieklasse in de assembly drawing, de purchase order en het control plan. Zo voorkomt u dat inkoop Class 2 bestelt terwijl engineering Class 3 inspectie verwacht.
Bij geïntegreerde builds met kabels of behuizing verandert het pakket. Voeg IPC/WHMA-A-620 toe voor kabelboomacceptatie, verwijs naar through-hole PCB assembly wanneer connectoren mechanisch kritisch zijn en leg vast of engineering drawing review vóór pilot verplicht is.
De zwakste RFQ-regel is “build to IPC standards”. Schrijf IPC-A-610 Class 2 of Class 3, IPC-J-STD-001 en eventuele IPC/WHMA-A-620 eisen expliciet uit. Eén zin kan 2 inspectierevisies voorkomen.
— Hommer Zhao, Oprichter & Technisch Expert
Vergelijking: prijsindicatie vs build-ready offerte
| Onderdeel | Prijsindicatie | Build-ready offerte | Beslissing |
|---|---|---|---|
| Design data | PDF, foto of oude Gerber | Gerber X2/ODB++ met revisie | Geen finale prijs zonder productiegegevens |
| BOM | Part values of interne codes | MPN, AVL, lifecycle, alternatieven | Materiaalreservering pas na MPN-review |
| Volume | Jaartotaal genoemd | Forecast per maand/kwartaal | Capaciteit en voorraad per release plannen |
| Test | Test gewenst | ICT/flying probe/functioneel met criteria | Fixturekosten apart zichtbaar maken |
| Logistiek | Levering Europa | Incoterm, bestemming, verpakking, split delivery | Landingskosten in vergelijking opnemen |
| Kwaliteit | Algemene kwaliteitseis | IPC-A-610, J-STD-001, ISO 9001 scope | Acceptatie vooraf vastleggen |
De praktische implicatie is scherp: een prijsindicatie is nuttig voor budgettering, maar gevaarlijk voor supplier award. Een build-ready offerte mag pas ontstaan als alle prijsdrijvers zijn vastgelegd. Anders wint de goedkoopste quote vaak omdat hij taken niet heeft inbegrepen.
ISO-gebaseerde kwaliteitsmanagementsystemen, zoals de publieke achtergrond bij ISO 9000, draaien om procesbeheersing en aantoonbare afspraken. Een RFQ data gate vertaalt dat principe naar inkoop: geen interpretatie achteraf, maar acceptatiecriteria vóór order.
Besliskader voor inkopers en engineers
Gebruik een rood-oranje-groen gate. Groen betekent dat data, norm, test en logistiek op dezelfde revisie staan. Oranje betekent dat een budgetprijs mag, maar geen supplier award. Rood betekent dat de RFQ teruggaat naar engineering voordat de leverancier capaciteit, materiaal of tooling reserveert.
Rood is verplicht bij ontbrekende Gerber/ODB++, ontbrekende BOM-MPNs, geen IPC-klasse, onbekende testscope of een forecast die alleen “annual volume” noemt. Oranje past bij kleine onduidelijkheden: verpakking nog niet definitief, alternatieve componenten in review of split delivery nog niet per maand gepland. Groen vraagt geen perfectie, wel beheersbare onzekerheid.
Rood
Geen finale quote
Gerber ontbreekt, IPC-klasse onbekend, testscope leeg
Oranje
Budgetprijs toegestaan
Forecast of alternatieven nog in review
Groen
Supplier award mogelijk
Data, normen, test en logistiek zijn vrijgegeven
Let op bij jaarvolumes boven 100.000 stuks
Vraag nooit alleen om een lagere stuksprijs. Vraag welke aannames achter die prijs zitten: panel yield, componentprijzen, testtijd, verpakking, zeevracht, scrapmarge en wijzigingskosten. Bij split PO planning moet elke release dezelfde revisiematrix gebruiken.
Mijn laatste check vóór award is simpel: kan een andere engineer met dit pakket dezelfde PCBA bouwen zonder extra mailwisseling? Als het antwoord nee is, is de RFQ nog niet groen.
— Hommer Zhao, Oprichter & Technisch Expert
Pre-award checklist
- Gerber/ODB++ en assembly drawing hebben dezelfde revisie.
- BOM bevat fabrikant, MPN, quantity, reference designators en AVL-status.
- IPC-A-610 klasse, IPC-J-STD-001 eisen en eventuele IPC/WHMA-A-620 scope staan in het pakket.
- Testscope noemt dekking, fixture, programmeerstap en logging per serienummer.
- Forecast is opgesplitst per maand of kwartaal, niet alleen als jaartotaal.
- Incoterm, bestemming, verpakking en split delivery zijn vóór PO bevestigd.
Bronnen en referenties
Veelgestelde vragen
Welke bestanden zijn verplicht voor een high-volume PCB RFQ?
Lever minimaal Gerber of ODB++, BOM met MPN en AVL-status, pick-and-place file, assembly drawing, IPC-klasse, testscope, jaarvolume en logistieke incoterm. Bij 100.000+ boards per jaar blokkeren wij prijsfinalisatie als Gerbers of BOM-revisie ontbreken.
Kan een leverancier een PCB offerte maken zonder Gerber files?
Alleen als prijsindicatie. Zonder Gerber, stackup en panelisatie kan de fabriek geen koperoppervlak, boorbeeld, testdekking, panel yield of tooling vastleggen. Voor serieproductie boven 10.000 boards is dat te veel onzekerheid om als bindende offerte te behandelen.
Welke IPC-normen moet ik in een PCBA offerte noemen?
Noem ten minste IPC-A-610 voor acceptatieklasse, IPC-J-STD-001 voor soldeerproces, IPC-2221 voor ontwerpregels en IPC-2581 of Gerber X2 als dataoverdracht relevant is. Bij kabelintegratie voegt u IPC/WHMA-A-620 toe.
Wanneer is een missing-data RFQ een commercieel risico?
Het risico wordt groot zodra jaarvolume, tooling, voorraadreservering of zeevracht vastligt voordat de technische data is vrijgegeven. Bij de case in dit artikel ging het om 600,000 units per year en CIF zeehaven (Sea transport), maar de ontbrekende Gerber files blokkeerden de finale quote.
Hoe snel kan een complete PCB RFQ technisch beoordeeld worden?
Een compleet pakket kan vaak binnen 1 werkdag technisch worden gescreend op DFM-risico, BOM-beschikbaarheid en ontbrekende testinformatie. Bij BGA, controlled impedance of coating adviseren wij 2 tot 3 werkdagen, omdat IPC-criteria en fixture-impact apart moeten worden bekeken.
Wat is het verschil tussen BOM-costing en PCBA-costing?
BOM-costing prijst componenten, vaak per MPN en voorraadstatus. PCBA-costing voegt SMT-programmering, stencil, reflow, AOI, test, reworkmarge, verpakking en logistiek toe. Bij 600.000 boards per jaar kan één vergeten teststap de offerte per batch verschuiven.

